الفيض الكاشاني
363
راه روشن ترجمه كتاب المحجه البيضاء فى تهذيب الاحياء ( فارسى )
بىاعتقاد يا كم اعتقاد شوند ، چرا كه مردم او را به غيبت و عيبجويى از ديگران مىشناسند و او پاداش قطعى خدا را به پاداش خيالى مردم فروخته است در حالى كه اگر مردم به فضيلت كسى معتقد شوند به هيچ رو او را از خدا بىنياز نمىكنند . امّا غيبتى كه از حسد نشأت مىگيرد جمع ميان دو كيفر است ، زيرا شخصى كه در نعمت دنيا بر ديگرى حسد مىبرد ، خود نيز از حسد رنج مىكشد علاوهء بر آن كيفر آخرت را براى خود فراهم مىسازد . در اين صورت هم در دنيا زيان برده است و هم در آخرت زيانكار است و چون دو كيفر را با هم جمع كرده است به نفع شخص مورد حسد و به ضرر خود اقدام كرده و حسنات خود را به او بخشيده است . در اين صورت نسبت به او دوستى و نسبت به خودش دشمنى ورزيده است ، زيرا غيبت از او به ضرر غيبت كننده است نه غيبت شده چون حسنات خود را به غيبت شده منتقل ساخته يا گناهان او را به خود منتقل كرده است و پليدى حسد را با نادانى ناشى از حماقت جمع كرده است و بسا كه حسد و عيبجويى شخص حسود موجب منتشر شدن كمالات شخص مورد حسد گردد ، در اين مورد گفته شده است : و اذا اراد الله نشر فضيله * طويت اتاح لها لسان حسود « 268 » امّا در مسخره كردن هدف شخص ريشخند كننده رسوا ساختن ديگران در نزد مردم به وسيلهء رسوا ساختن خود در پيشگاه خدا و فرشتگان و پيامبران است و اگر انسان بينديشد كه در روز قيامت دچار حسرت و شرمندگى و رسوايى مىشود و بايد بار گناهان كسى را كه مسخره كرده است بر دوش بكشد و به دوزخ رود از رسوا ساختن ديگران به وحشت مىافتد و اگر حالت ( رسوايى ) خود را در قيامت درك كند شايستهتر آن است كه بر خود بخندد زيرا اگر او كسى را در ميان چند نفر ريشخند مىكند موجبات رسوايى خود را در قيامت
--> ( 268 ) هر گاه خدا بخواهد ( از كسى ) فضيلتى پنهان را منتشر سازد زبان شخص حسود را براى آن مهيّا مىكند .